Statut w szkole pełni podobną funkcję jak konstytucja w państwie. Jest to najważniejszy dokument, który opisuje zadania, zasady działalności oraz sposób organizacji w danej placówce. Kto pisze statut w szkole podstawowej i do kogo można się zwrócić o pomoc w jego opracowaniu?
Jakie informacje powinny znajdować się w statucie szkoły podstawowej?
Wymagania dotyczące treści statutów placówek oświatowych można znaleźć w Ustawie z dnia 14 grudnia 2016 roku Prawo oświatowe. W przypadku publicznych szkół podstawowych tę kwestię reguluje artykuł 98, natomiast szkoły niepubliczne powinny stosować się do artykułu 172 tej ustawy.
Statut szkoły podstawowej powinien uwzględniać m.in.:
- Nazwę szkoły wraz z numerem, imieniem (jeśli nadano), adresem, określeniem typu szkoły.
- Cele i zadania szkoły.
- Zasady organizacyjne (dotyczące np. sprawowania opieki, przeprowadzania zajęć, organizacji zawodów sportowych, współpracy z rodzicami, korzystania z biblioteki).
- Kompetencje organów szkoły (dyrektora, rady pedagogicznej, samorządu uczniowskiego, rady rodziców, rady szkoły).
- Zasady oceniania uczniów.
- Zasady przyjmowania uczniów.
- Prawa i obowiązki uczniów (w tym system kar i nagród).
Jak widać, są to bardzo ogólne informacje - szczegółowe wytyczne można znaleźć m.in. w Rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 maja 2001 roku w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola i publicznych szkół oraz w nowelizacji tego rozporządzenia z dnia 9 lutego 2007 roku.
Kto pisze statut szkoły podstawowej?
Obowiązek nadania pierwszego statutu spoczywa na organie prowadzącym szkołę, jednak treść dokumentu można opracować z pomocą profesjonalnej kancelarii prawnej. Co ważne, dokument może ulegać zmianom ze względu na konieczność dostosowania statutu do aktualnych przepisów, np. nowelizacji ustawy oświatowej czy rozporządzeń Ministra Edukacji Narodowej. Wprowadzenie zmian w statucie może również wynikać z zaleceń organu kontrolnego czy wewnętrznych zmian zachodzących w szkole (np. zmiana organizacji, zmiana nazwy).
Jak zmienić statut szkoły?
W przypadku statutu szkolnego ustawodawca nie przewiduje możliwości dodania aneksu do istniejącego dokumentu. Tak więc każda zmiana treści statutu wymaga opracowania i uchwalenia nowego dokumentu. Statut szkoły podstawowej można zmienić poprzez zmianę treści istniejących przepisów, usunięcie części przepisów lub wprowadzenie nowych przepisów.
Uchwalenie nowego statutu przebiega w kilku etapach:
- Dyrektor szkoły lub inny organ szkoły (np. rada pedagogiczna, samorząd uczniowski), występuje z wnioskiem o wprowadzenie zmian w statucie.
- Rada pedagogiczna przygotowuje projekt zmian w statucie.
- Nowy statut zostaje przedstawiony radzie szkoły.
- Rada szkoły przyjmuje projekt w formie uchwały lub odrzuca go i przekazuje radzie pedagogicznej do poprawek.
- Dyrektor szkoły przesyła nowy statut do kuratorium oświaty.
- Szkoła przyjmuje nowy statut, o ile kurator oświaty nie zgłosi zastrzeżeń w ciągu 30 dni.
Kto może pomóc w opracowaniu statutu szkoły podstawowej?
Statut szkoły to najważniejszy dokument, na którym w zasadzie opiera się organizacja pracy całej placówki. Żadna szkoła nie może funkcjonować bez nadania statutu, dlatego organ prowadzący powinien przygotować dokument przed rozpoczęciem działalności. Należy przy tym mieć na uwadze, że statut szkoły podstawowej musi być zgodny z prawem, a szczególnie z przepisami prawa oświatowego, rozporządzeniami Ministra Edukacji Narodowej, a także z Konwencją o Prawach Dziecka.
Opracowanie statutu szkoły jest czasochłonne, ponieważ trzeba zapoznać się z licznymi aktami prawnymi i poprawnie zinterpretować zawarte w nich przepisy. Warto pamiętać, że źle zredagowany statut może zostać odrzucony przez kuratorium, co może opóźnić otwarcie placówki. Niemniej organ prowadzący szkołę nie jest zdany wyłącznie na siebie. Statutu nie trzeba opracowywać samodzielnie - warto w tym celu zdać się na specjalistów, czyli kancelarię prawną, która świadczy usługi dla placówek oświatowych. Dzięki współpracy z doświadczonymi prawnikami można zaoszczędzić mnóstwo czasu i uniknąć błędów w statucie, które skutkowałyby jego odrzuceniem.